scroll-bottom
Delen met:

Energielabel ondanks dreigende sluiting niet hoog op agenda bij bedrijven

Per 1 januari 2023 moet elk kantoorgebouw minimaal energielabel C hebben. Dit betekent een Energie-Index van 1,3 of beter. Voldoet het gebouw dan niet aan de eisen, dan mag je het per 1 januari 2023 niet meer als kantoor gebruiken. Deze verplichting staat in het Bouwbesluit 2012. Al met al moeten naar schatting 62.000 van de 97.000 kantoorpanden in Nederland aan de verplichting voldoen. Daarvan hebben er op dit moment ongeveer twintigduizend minstens een energielabel C. Dit betekent dat de eigenaren van de overige 42.000 panden nog iets minder dan twee jaar en drie maanden de tijd hebben om hun pand energiezuiniger te maken. Afhankelijk van de stappen die moeten worden gezet, moet dus in meer of mindere mate worden geïnvesteerd in het gebouw. Om vast een idee te geven: het blijft niet bij Energie-index 1,3 in 2023; vanaf 2050 moet de totale gebouwde omgeving energieneutraal zijn. Deze stapsgewijze invoering betekent dat uitstellen dus geen optie is. Het zou ook niet verstandig zijn, want door uitstel vallen alle investeringen op één moment; een financieel onaantrekkelijk vooruitzicht voor elke ondernemer.

Laag op de agenda

Maar ondernemers lijken daar nog nauwelijks rekening mee te houden in hun zoektocht naar kantoorruimte. In minder dan 1 procent van de zoekopdrachten wordt het energielabel meegenomen. Dat blijkt woensdag uit cijfers van funda in business, de zakelijke tak van funda. Bij slechts 0,2 procent van de zoekopdrachten in september filterden ondernemers hun resultaten op het energielabel. In de maanden daarvoor was dat aandeel met 0,1 procent nog iets kleiner. "Wij denken dat ondernemers eerst zoeken naar een passend pand en daarna pas kijken wat het energielabel eigenlijk is", zegt een woordvoerder over de cijfers. Bij zoekopdrachten wordt veel vaker gefilterd op andere eigenschappen van een kantoorruimte. Zo wordt in 9 procent van de gevallen op de prijs gefilterd en in ruim 11 procent van de gevallen op oppervlakte. Bij twee op de drie zoekopdrachten worden helemaal geen filters gebruikt.

Sluiting van kantoorpanden?

De consequentie als je op 1 januari 2023 niet minimaal Label C hebt, is dat het pand niet langer als kantoor gebruikt mag worden. Best een heftig besluit zou je denken. Vandaar dat het de overheid ook verbaast dat er zo weinig gehoor aan wordt gegeven. Meer dan de helft van de Nederlandse ondernemers dreigt over drie jaar hun kantoor te worden uitgezet, omdat hun pand niet energiezuinig is. Duizenden panden hebben niet het vereiste energielabel C en de coronacrisis maakt voldoen aan alle eisen nog moeilijker. De kantoormarkt moet grondig verduurzamen en vooral kantoorgebouwen van vóór 2000 zitten in de gevarenzone. Slechts 21.000 van die panden voldoen momenteel aan de eisen, zo blijkt uit cijfers van de Rijksdienst voor Ondernemen. 66 procent van de kantoorpanden scoort lager dan energielabel C, of heeft überhaupt nog geen energielabel geregistreerd. Voor veel bedrijven begint de tijd dus te dringen, al voelen ze dat zelf helemaal niet zo. "Veel eigenaren en huurders hebben geen weet van de wetsverandering die hun straks potentieel hun kantoorpand kan ontnemen. Anderen vinden het veel gedoe, een te prijzige onderneming of beschouwen het even niet als hun prioriteit. Bedrijven zijn veel te druk met het hoofd boven water houden in coronatijd. Willen we na het coronatumult de deadline nog halen, dan zal het verduurzamingstempo moeten worden opgevoerd. Maar het is maar de vraag of dat gaat gebeuren. Want de coronacrisis lijkt de kantoormarkt ingrijpend te veranderen. Bedrijven denken nu eerder aan het afstoten van kantoorpanden. Door het vele thuiswerken denken bedrijven de komende tijd fors minder kantoorruimte nodig te hebben, bleek eerder al uit onderzoek van KPMG. "Het kan zijn dat als de benodigde duurzaamheidsaanpassingen zijn gedaan, er opeens geen huurder meer te vinden is." En dat neemt de motivatie voor verduurzamen makkelijk weg. Toch kunnen bedrijven ook profijt hebben van de verplichte verduurzaming. Uit onderzoek van het Economisch Instituut voor de Bouw blijkt dat tot een derde van de investeringskosten binnen afzienbare tijd terug kan worden verdiend. Maar er is nog iets anders dat bedrijven echt over de streep kan trekken. In een duurzaam gebouw werkt het personeel namelijk harder en zijn ze minder vaak ziek. En dat werkcomfort doet de productiviteit met 10-15% stijgen, en het ziekteverzuim met 1,5 tot 2,5% dalen.

De overheid stimuleert het verduurzamen van kantoorpanden

Vanwege de lage plek op de agenda bij ondernemers probeert de overheid ze te stimuleren te gaan investeren in verduurzaming van hun panden. Door de bank genomen kunnen kantoorgebouw-bezitters een beroep doen op verschillende subsidies om deze investeringen te verzachten. Dat doet de overheid door middel van subsidies. De Energie-investeringsaftrek (EIA) is daarvan een goed voorbeeld. Deze fiscale regeling geeft een netto voordeel van bijna 14% op energiebesparende maatregelen. In dit geval geldt wel dat, om voor de EIA in aanmerking te komen, er minimaal drie labelsprongen moeten worden gemaakt tot minimaal label B. Dus als bijvoorbeeld door een aantal investeringen een kantoor met energielabel E wordt verbeterd tot label B of zelfs A, dan kan een ondernemer daarvoor EIA aanvragen. Dit pakket moet uit een zogenaamd EPA-U maatwerkadvies, dat in offertestadium opgesteld wordt, naar voren komen. Het is mogelijk om tot €50 per vierkante meter subsidie te krijgen voor het verduurzamen van bestaande kantoorpanden.

Veel ondernemers vrezen dat ze met hun pand de energielabelsprongen niet kunnen bereiken. In de praktijk is het niet altijd even makkelijk, maar valt het vaak mee. Hoe kan je deze labelsprongen bereiken? Je kunt je voorstellen dat er energiebesparende maatregelen getroffen moeten worden om tot de vereiste labelsprong te komen. Bij een dergelijke renovatie kun je denken aan:

  • Nieuwe luchtbehandelingskasten met warmteterugwinning.
  • (Elektrische) warmtepompen.
  • Vervangen van bestaande beglazing door HR-glas.
  • Na-isoleren bestaande gevels, daken en vloeren.
  • LED-verlichting (bestaande bedrijfsgebouwen).
  • Aanwezigheidssensoren voor het schakelen van de verlichting en/of het klimaat.

Regeren is hier dus vooruitzien; energieneutraliteit is het heilige einddoel voor de totale gebouwde omgeving (naar verwachting in 2050 dus) dus kantoorgebouw-bezitters kunnen maar beter alvast starten. Als er niet minimaal drie labelsprongen worden gemaakt of indien energielabel B niet wordt behaald, dan kunnen losstaande investeringen ook in aanmerking komen voor de EIA. Denk hierbij aan het plaatsen van HR++ glas, het verhogen van de isolatie en het vervangen van verlichting door LED-verlichting.

Andere subsidies

Er is meer mogelijk op het gebied van verduurzamingssubsidies. Zo kan bij een verregaande verduurzaming, waarbij bijvoorbeeld BREEAM-NL-, GPR Gebouw- of LEED BD+C-gecertificeerd wordt gerenoveerd, een beroep worden gedaan op de MIA, de Milieu- Investeringsaftrek. Via de MIA kan het netto voordeel oplopen tot maximaal 6,75% van de totale kosten van de renovatie. Voor het duurzaam verwarmen van een pand kan ook worden gedacht aan warmtepompen of een pelletkachel. Beide opties komen in aanmerking voor ISDE, de Investeringssubsidie Duurzame Energie. Voor het duurzaam opwekken van elektriciteit door middel van zonnepanelen kan de Stimuleringsregeling Duurzame Energie (SDE++) zeer interessant zijn. Het pand moet dan wel beschikken over een grootverbruikersaansluiting.

Verduurzaming van een kantoorpand is dus een must – geen optie. En het kost ook geld, ontegenzeggelijk. Twee redenen om dit zorgvuldig op te pakken. Waarbij de eerste stap is het inwinnen van deskundig advies omtrent de verduurzamingsmogelijkheden en de financiële consequenties daarvan. Inzicht van een subsidiespecialist met expertise op het gebied van duurzame energie en energiebesparing in de gebouwde omgeving is daarbij een belangrijke duw in de goede richting

De overheid heeft in de ogen van Venntiv twee belangrijke stuurmaatregelen, namelijk ‘de carrot en de stick’. Met de Label C verplichting heeft de overheid de ‘stick’ in handen maar gebruikt daarnaast de ‘carrot’ om bedrijven te helpen hun kantoorpanden te verduurzamen. De vraag is hoe lang de overheid nog blijft stimuleren. Ons advies aan kantoorbezitters om juist nu in actie te komen. Voor ons eigen pand in Apeldoorn hebben we zelf ook het gehele traject doorlopen. Op dit moment hebben we voor ons kantoorpand uit 1906 al een Label D en plannen om door te groeien naar Label C. Vraag ons om advies.

Energielabel ondanks dreigende sluiting niet hoog op agenda bij bedrijven